روش درمانی مدل ماتریکس برای بهبود اعتیاد


بسیاری از افراد در طول روز زمان خود را با انجام کارهای مختلفی سپری می کنند و برنامه ریزی مشخصی برای این زمان دارند. عده ای دیگر از مردم برنامه خاصی برای این فضای خالی روزانه خود ندارند. احتمال گرایش افراد به انجام اعمال ناهنجار و مضر در این زمان افزایش پیدا می کند. در مدل ماتریکس سعی بر قرار دادن فرد بیمار در چارچوب برنامه درمانی است.

علم روز به روز در حال پیشرفت است. و روش های جدید درمانی زیادی در بخش های مختلف، در مراکز درمانی در حال انجام است. اعتیاد و تسریع بهبودی در آن نیز از این قاعده مستثنی نیستند. متخصصین زمینه اعتیاد، هر روز در حال بررسی و آزمایش روش و تکنولوژی های جدید ترک اعتیاد هستند.

این مدل که در سال 1980 میلادی ابداع شده و مدت زیادی از ورودش به میدان اعتیاد گذشته است، و تاثیرات مثبتی د این سال ها بر درمان بیماران به اعتیاد گذاشته است.

در ادامه مقاله قصد بررسی هر چه  بیشتر مدل ماتریکس را داریم. در صورتی که تا پایان مقاله پاسخی برای پرسش های خود نیافتید، می توانید با مشاورین راز ماندگار در ارتباط باشید.

 

 

مدل ماتریکس

مدل ماتریکس چیست؟

مدل ماترکس ترکیبی از روش های مختلف است. مدلی التقاطی که قسمت های مثبت درمانی روش های دیگر را انتخاب و از مجموع آن مدل درمانی ماتریکس شکل گرفته است.

در این مدل نیازی به بستری بودن بیمار اعتیاد در کمپ و کلینیک نیست. مطابق این روش فرد با حضور چند روز و چند ساعته در هفته، برنامه درمانی خود را در کلینیک و خانه ادامه می دهد.

این مدل در درمان برخی از موادهای مخدر و محرک مثل کوکائین، شیشه و همچنین ریتالین از اثرگذاری خوبی برخوردار بوده است. از دلایل تاثیر مثبت می توان به داشتن برنامه برای تک تک مراحل درمان، اشاره نمود. در مدل ماتریکس فرد لحظه ای به حال خود رها نمی شود. بسته به شدت، مدت و فراوانی مواد مصرفی از 16 هفته تا 1 سال فرد بیمار زیر نظر متخصص می باشد.

 

ویژگی های مدل درمانی ماتریکس

مدل ماتریکس با دارا بودن نکات زیر، موفقیت زیادی در حوزه بهبودی داشته است. که عبارت اند از:

  • مدت درمان
    این روش همانطور که ذکر شد از دوره درمانی کوتاه مدتی برخوردار است. بازه زمانی از 16 هفته تا 1 سال. که این زمان می تواند بسته به فرد بیمار متغیر باشد.
  • انسجام درمانی
    از مثبت ترین نکات مدل ماتریکس، داشتن استراتژی برای هر مرحله از ترک اعتیاد است. متخصص بر اساس پروتکل مشخصی که تا کنون بارها آزمایش شده، به بهبودی فرد بیمار می پردازد.
  • مورد تایید بودن
    مقالات مختلفی در کشورهای متفاوت در جهت بررسی اثرگذاری مدل ماتریکس انجام پذیرفته اند. نتایج نشان دهنده مفید بودن این روش درمانی هستند. به حدی که موسساتی مثل موسسه ملی سوء مصرف مواد مخدر NIDA از آن حمایت نموده اند.
  • عدم ایجاد حساسیت
    در این روش نیازی به بستری بودن بیمار نبوده و معالجه به صورت سرپایی صورت می گیرد. بسیاری از بیماران نسبت به بستری بودن حساسیت و مقاومت زیادی از خود نشان می دهند.
  • درمان همه جانبه
    درمانی که برگرفته از نکات مفید روش های دیگر است مطمئنا می تواند جنبه های مختلفی از شرایط بیمار را پوشش دهد.

 

 

 

وظایف درمانگران

 

زیر بنا و وظایف درمانگران مدل ماتریکس

در دنیای علم، هر ادعا و مطلبی نیاز به یک منبع و بنیه علمی دارد. این مورد درباره مدل ماتریکس نیز صدق می کند. همانطور که ذکر شد این مدل، از برنامه همه جانبه ای هم برای بیمار و همچنین درمانگر برخوردار است. این روش به دلیل التقاطی بودن آن پایه و اساس منسجمی به لحاظ علمی دارد. مدل ماتریکس تلفیقی از رویکردها و روش های درمانی زیر است:

 

  • درمان شناختی رفتاری CBT
    اساس بر جایگزینی افکار کارآمد به جای افکار نا کارآمد است.

 

  • درمان فردمحور-حمایتی
    متخصص می بایست بسته به شخصیت و خصوصیات فردی، از انعطاف در برنامه درمانی برخوردار باشد.

 

  • مصاحبه انگیزشی
    انگیزه برای انسان به مانند بنزین برای اتومبیل است. فرد دارای انگیزه، از انرژی بیشتری برای سپری نمودن دوره درمان برخوردار می باشد.

 

  • رفتار درمانی
    تمرکز بر رفتارهای مثبت فرد و تقویت آن، و ایجاد خاموشی در رفتارهای مضر.

 

  • جلسات NA
    جلساتی که افراد شرکت کننده بیمار اعتیاد هستند و یا بوده اند. افراد تجربیات خود را بیان می کنند. معمولا از 12 جلسه تشکیل شده و رایگان هستند.

 

  • گروه درمانی
    در برخی موارد با حضور فرد در گروه هماهنگ، از انزوا و تنهایی حارج شده و احساسات خود را بدون ترس از قضاوت بیان می کند.

 

  • مهارت اجتماعی
    به دلیل بیماری شخص و انحراف از مسیر درست زندگی، ارتباطات سالم فرد با دوستان و ارتباطات ناسالم جابجا شدند. در بهبود شرایط اجتماعی که حائز اهمیت است، می بایست دقت لازم را بعمل آورد.

 

  • خانواده و زوج درمانی
    علاوه بر خود فرد که نقش اول را در بهبودی دارد، خانواده ها نیز باید از بایدها و نبایدهای رفتاری آگاه باشند. محیط در امید بیمار به ترک اعتیاد بسیار مهم است.

 

 

نقش درمانگر

 

نقش درمانگر در مدل ماتریکس

درمانگران اعتیادی که در این زمینه فعالیت دارند، بیشتر از آن که درمانی انجام دهند، نقش مربی را دارند. مربی باید در زمینه های درمان شناختی رفتاری، انگیزشی و فیزیولوژی بدن اطلاعات لازم را داشته باشد. وظایف درمانگران اعتیاد در بالا ذکر گردیده است.

 

مراحل درمان

این مدل درمانی از سه مرحله عدم مصرف، آموزش و پیشگیری از عود و بازگشت به اجتماع تشکیل شده است.
مربی برای هر روز او برنامه اختصاص می دهد. بیمار می بایست با توجه به تشخیص درمانگر، سه روز در هفته برای جلسه حضوری مراجعه نماید. برای باقی ساعات تکالیف و مهارت هایی جهت مقابله با تعارضات و عدم عود داده می شود.

مدل ماتریکس از 8 جلسه گروهی با هدف آموزش به خانواده ها تشکیل شده است. که می تواند به صورت گروهی متشکل از خانواده و فرد بیمار باشد.

 

علاوه بر اموری که توسط متخصصین اعتیاد در مراحل مختلف صورت می گیرد، هر هفته نمونه هایی از ادرار و تنفس بیمار بررسی می شود. تا از شروع دوباره مصرف مواد مخدر اطلاع لازم و به موقع را داشته باشند.

 

 

در این مقاله سعی بر بررسی مدلی مفید در درمان ترک اعتیاد را داشتیم. در صورتی که شما عزیزان همچنان پاسخ سوالات خود را نیافته اید، می توانید جهت مشاوره خانواده با مشاورین راز ماندگار در ارتباط باشید.

 

برای دانلود این مقاله بر روی این متن کلیک کنید

دیدگاهی وجود ندارد

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *